Wat te doen bij slecht uitgevoerd werk van een vakman?

De badkamer is gerenoveerd en er staat na een week alweer water op de vloer. Het pas vervangen dak lekt bij de eerste flinke bui. Het slot dat een week geleden gemonteerd is, klemt al. Slecht uitgevoerd werk van een vakman is vervelend, kostbaar en vaak emotioneel — maar je staat als consument niet zomaar met lege handen.

De wet geeft je stevige rechten. Belangrijk is dat je ze in de juiste volgorde inzet: éérst foto’s en bewijs, dan een schriftelijke klacht, dan een formele ingebrekestelling met termijn, en pas daarna eventueel zelf herstellen op kosten van de vakman, de geschillencommissie inschakelen of naar de kantonrechter stappen. Wie deze volgorde overslaat, staat juridisch zwakker en kan een vordering verspelen.

In dit artikel lopen we het volledige stappenplan door, leggen we de wettelijke basis uit, geven we een voorbeeldbrief voor de ingebrekestelling en bespreken we wanneer je betaling mag opschorten of de bedrijfsaansprakelijkheidsverzekering van de vakman kunt aanspreken. Vergelijk ook lokale alternatieven via onze hubs voor loodgieters, dakdekkers en slotenmakers.

Wettelijke basis: Burgerlijk Wetboek Boek 7

De rechten van een consument bij gebrekkig werk staan voornamelijk in Boek 7 van het Burgerlijk Wetboek. Welk deel precies van toepassing is, hangt af van de aard van de overeenkomst:

• Aanneming van werk (titel 12, art. 7:750 e.v.):geldt bij stoffelijke werken zoals een dakrenovatie, een nieuwe badkamer, het plaatsen van een cv-ketel of het installeren van een schuifpui. De vakman is verplicht het werk “goed en deugdelijk” uit te voeren.
• Opdracht (titel 7, art. 7:400 e.v.): geldt voor advies, inspecties of dienstverlening die niet primair op een stoffelijk eindresultaat is gericht. Een lekdetectie of dakinspectie valt hier vaak onder.
• Koop (titel 1, art. 7:1 e.v.): geldt voor de aanschaf van het materiaal zelf — een toilet, een dakraam, een slot. Hier heb je een wettelijke conformiteitsplicht: het product moet doen wat je redelijkerwijs mag verwachten.

In de meeste woningklussen lopen koop en aanneming door elkaar: de vakman levert én installeert. De wet erkent dit en biedt je dubbele bescherming — voor het product (fabrieksgarantie + conformiteit) en voor de installatie (deugdelijke uitvoering). Twijfel je over de juiste grondslag? Een korte gratis intake bij Het Juridisch Loket of via je rechtsbijstandverzekering geeft snel duidelijkheid.

Stappenplan in 7 stappen

Volg deze volgorde. Stappen overslaan kan je juridische positie verzwakken. Documenteer alles schriftelijk, ook telefoongesprekken (datum, tijd, gesprekspartner, kernpunten).

1. Foto’s en documentatie van het slechte werk. Maak ruime overzichten én close-ups, met datum in de bestandsnaam. Bewaar de offerte, alle WhatsApp-berichten, e-mails en bonnen. Vraag bij twijfel een onafhankelijke expert (een tweede vakman) om schriftelijk te bevestigen wat er niet klopt — dat is later goud waard als bewijs.
2. Contact opnemen met de vakman. Bel of mail vriendelijk maar duidelijk dat het werk niet voldoet en vraag om herstel. Veel kwesties zijn met één goed gesprek opgelost; geef de vakman een eerlijke kans. Bevestig de afspraken die je maakt direct per e-mail, ook als hij telefonisch toezeggingen doet.
3. Aangetekende brief met klacht en herstel-eis met termijn. Reageert de vakman niet of komt hij de afspraak niet na, dan stuur je een formele klachtbrief — aangetekend per post of per e-mail met leesbevestiging. Beschrijf de gebreken concreet, eis herstel, en geef een redelijke termijn van twee tot vier weken.
4. Ingebrekestelling. Verstrijkt die termijn zonder herstel, stuur dan een formele ingebrekestelling waarin je benoemt dat de vakman in verzuim is. Pas daarna heb je het recht om de overeenkomst te ontbinden, schadevergoeding te eisen of zelf voor herstel op zijn kosten te zorgen. Een voorbeeldbrief vind je verderop.
5. ConsuWijzer raadplegen. ConsuWijzer is het loket van de Autoriteit Consument en Markt voor consumentenrecht. Op consuwijzer.nl vind je gratis voorbeeldbrieven en uitleg per situatie. Ook handig: je kunt je probleem melden zodat toezichthouders trends in beeld krijgen.
6. Branchegeschillencommissie inschakelen — indien aangesloten. Is de vakman aangesloten bij Techniek Nederland (loodgieters, installateurs, cv-monteurs), VEBIDAK (dakdekkers) of een vergelijkbare brancheorganisatie? Dan kun je een geschil voorleggen aan de bijbehorende geschillencommissie. Dit is sneller en goedkoper dan een gerechtelijke procedure (€25–€125 klachtengeld) en de uitspraak is bindend.
7. Rechter — kantonzaak voor schade tot €25.000. Lukt het op geen enkele andere manier, dan stap je naar de kantonrechter. Voor vorderingen tot €25.000 kan dat zonder advocaat. Griffierechten liggen voor consumenten meestal tussen €90 en €510 (afhankelijk van het bedrag). Een rechtsbijstandverzekering vergoedt vaak de procedurekosten.

Garantie op werk vs op materiaal

Een veelgemaakte denkfout: “er zit twee jaar garantie op alles”. Dat klopt niet. In de praktijk lopen er drie verschillende garantielijnen door elkaar.

De praktische les: een lekkende kraan twee maanden na installatie is meestal te verhalen op de installateur (werk), een kraan die intern doorstroomt na drie jaar val je terug op de fabrieksgarantie van het merk (materiaal). Bewaar daarom altijd de volledige factuur én de productdoos of het serienummer. Zonder die combinatie wordt elke claim een papieren strijd.

Lees ook onze gids over garantie op werkzaamheden van een vakman voor een uitgebreid overzicht per beroepsgroep.

Opschortingsrecht: mag je betaling weigeren?

Een veelgestelde vraag: de klus is slecht — mag ik dan de factuur in de prullenbak gooien? Het korte antwoord: meestal niet, in elk geval niet meteen. De wet geeft je een opschortingsrecht (artikel 6:262 BW), maar dat is een verdedigingsmiddel met spelregels:

• Eerst klagen. Je moet de vakman eerst laten weten welke gebreken er zijn en hem de kans geven om te herstellen.
• Pas opschorten na ingebrekestelling. Heb je een redelijke termijn voor herstel gegeven en die is verstreken, dan mag je betaling opschorten.
• Houd het bedrag in verhouding. Bij een gebrek van bijvoorbeeld €500 herstelkosten op een factuur van €4.000 mag je niet de hele €4.000 opschorten. Een richtbedrag is 1,5 tot 2× de geschatte herstelkosten.
• Communiceer schriftelijk. Laat de vakman per brief of e-mail weten dát je opschort, welk bedrag en op welke grond. Anders riskeer je incassokosten en wettelijke rente.

Wat je nietmag: zonder enige communicatie wegblijven, de factuur negeren, of het werk afkeuren zonder onderbouwing. Dat is “schuldeisersverzuim” en de vakman kan jou aansprakelijk stellen voor zijn schade.

Ingebrekestelling: voorbeeldbrief

De ingebrekestelling is hét scharnierpunt: pas na deze stap heb je toegang tot zwaardere remedies (ontbinding, schadevergoeding, vervangende nakoming). Stuur de brief aangetekend per post — de PostNL-code is je bewijs van verzending. E-mail kan ook, mits met leesbevestiging of een schriftelijke reactie van de vakman.

Hieronder een voorbeeldbrief. Pas naam, datum, klusbeschrijving, gebreken en termijn aan op jouw situatie.

Bewaar een kopie van de brief én het verzendbewijs. Bij een eventuele procedure is dit het enige document dat de rechter écht overtuigt dat je netjes hebt gehandeld.

Zelf herstel laten doen en kosten doorbelasten

Verstrijkt de termijn van de ingebrekestelling zonder herstel, dan mag je een andere vakman inschakelen om het werk alsnog correct te laten uitvoeren — en de rekening doorsturen naar de oorspronkelijke vakman. Juridisch heet dit vervangende nakoming (artikel 6:87 BW) of kostenherstel.

Doe het zo:

1. Vraag minimaal twee offertes voor het herstel zodat je later kunt aantonen dat de kosten redelijk zijn. Lees ook onze tips over meerdere offertes aanvragen.
2. Laat de tweede vakman vóór aanvang schriftelijk vastleggen wat er precies misging. Dit is je bewijs richting de eerste vakman én eventueel de rechter.
3. Stuur de eerste vakman vóór de uitvoering een korte e-mail dat je nu, op grond van de eerder gestelde termijn die is verstreken, zelf voor herstel zorgt en dat de rekening volgt.
4. Laat de klus uitvoeren en betaal de tweede vakman netjes. Stuur daarna een onderbouwde rekening (factuur, foto’s, korte toelichting) door naar de eerste.
5. Wordt er niet betaald, dan kun je de kosten via een incassobureau of de kantonrechter terugvorderen.

De rechter kijkt streng naar “redelijkheid”. Een herstelfactuur die drie keer hoger is dan de oorspronkelijke klus zonder uitleg, wordt vaak deels afgewezen. Houd het herstel proportioneel en goed gedocumenteerd.

Verzekering van de vakman aanspreken

Heeft het slechte werk gevolgschade veroorzaakt — een doorgelekte vloer, beschadigd plafond, gesprongen buurmuur — dan komt de aansprakelijkheidsverzekering voor bedrijven (AVB)in beeld. Vrijwel elke serieuze vakman heeft zo’n polis. Die dekt schade aan jouw eigendommen door fouten van het bedrijf, los van de herstelkosten van de oorspronkelijke klus zelf.

Een aansprakelijkstelling werkt zo:

• Stuur een aangetekende brief waarin je de vakman aansprakelijk steltvoor de gevolgschade. Voeg foto’s, factuurkopieën en een schadebegroting toe.
• Vraag hem dit bij zijn AVB-verzekeraar te melden en geef je eigen contactgegevens door zodat de schade-expert rechtstreeks met jou kan schakelen.
• Werkt de vakman niet mee, vraag dan rechtstreeks de naam en het polisnummer van zijn verzekeraar op. In bepaalde gevallen kun je via een directe-actie-regeling de verzekeraar zelf aanspreken.
• Schakel je eigen opstal- of inboedelverzekering in als de schade urgent is. Die betaalt vaak eerst en haalt het bedrag daarna terug bij de aansprakelijke partij (regres). Je betaalt dan alleen je eigen risico.
• Met een rechtsbijstandverzekering krijg je gratis juridische hulp bij het opstellen van brieven en eventueel bij een procedure.

Onthoud: een AVB dekt nooit de waarde van het slecht uitgevoerde werk zelf — alleen de gevolgschade. Voor het herstel van de klus zelf gebruik je het hierboven beschreven traject van ingebrekestelling en vervangende nakoming.

Geschillencommissie en kantonrechter

Komen jullie er onderling niet uit, dan zijn er twee externe routes. De geschillencommissie is sneller en goedkoper, maar alleen mogelijk als de vakman is aangesloten bij een brancheorganisatie. De kantonrechter staat altijd open, maar kost meer tijd en geld.

Geschillencommissie

• Klachtgeld doorgaans tussen €25 en €125, afhankelijk van de organisatie.
• Doorlooptijd meestal drie tot zes maanden — sneller dan de gemiddelde rechtszaak.
• Uitspraak is voor beide partijen bindend; de geschillencommissie kan herstel, schadevergoeding of restitutie opleggen.
• Belangrijk: dien je klacht in binnen de termijn die de organisatie vereist (vaak 12 maanden na de klus).

Kantonrechter

• Voor vorderingen tot €25.000 — geen advocaat verplicht.
• Griffierechten voor consumenten doorgaans tussen €90 en €510 afhankelijk van het gevorderde bedrag.
• Doorlooptijd zes tot twaalf maanden, soms langer bij hoger beroep.
• Een rechtsbijstandverzekering dekt vrijwel altijd de procedurekosten — controleer voor je begint of de zaak onder je polis valt.

Voor complexere bouwkundige geschillen (verzakkingen, onjuiste constructies, grootschalige verbouwing) bestaat daarnaast de Raad van Arbitrage in bouwgeschillen. Die heeft technische expertise maar werkt met hogere drempelbedragen.

Hoe voorkom je dit volgende keer?

De beste claim is degene die je nooit hoeft in te dienen. Een paar simpele voorzorgsmaatregelen filteren het overgrote deel van de problemen er vooraf uit:

• Werk alleen met een vakman die KvK-, btw-nummer en een vast vestigingsadres vermeldt. Lees onze gids over malafide vakmensen herkennen.
• Vraag schriftelijke offertes en vergelijk er minstens twee. Een goede offerte van een vakman laat geen verrassingen open.
• Kies een bedrijf dat aangesloten is bij een brancheorganisatie zoals Techniek Nederland, VEBIDAK of Bouwend Nederland. Dat geeft je achteraf toegang tot een geschillencommissie.
• Lees reviews kritisch. Een patroon van klachten over “komt niet terug bij problemen” is een fors signaal — zie onze tips over reviews van een vakman beoordelen.
• Bewaar bij oplevering álles: factuur, garantieverklaring, productlabels, foto’s van het opgeleverde werk. Dit is jouw bewijspakket bij een eventuele claim — zonder dat sta je later met lege handen.
• Sluit een rechtsbijstandverzekering af. Voor circa €15–€25 per maand heb je toegang tot juristen die brieven opstellen, bemiddelen en eventueel een procedure voeren — zonder dat je elk uur moet betalen.

Veelgestelde vragen